Reuters’ın 8 Ekim 2026 tarihli haberine göre, Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) Özel Temsilcisi Jared Kushner ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in yakın danışmanı Kirill Dmitriev’in de aralarında bulunduğu üst düzey ABD’li ve Rus yetkililer, Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinden önce Almanya’ya doğalgaz taşıyan Kuzey Akım boru hatlarına ABD’li bir yatırımcının dahil edilmesi olasılığını görüşmüştür. Haberde, son temaslarda Kuzey Akım’ın ne ölçüde ele alındığı belirsizliğini korusa da konunun gündemde kalmaya devam ettiği belirtilmiştir. Kushner, ticari işbirliğini barışın sağlanmasında önemli bir unsur olarak görmektedir. Olası bir anlaşma, savaşın ardından Avrupa’ya yönelik enerji akışından ABD’li yatırımcıların da kazanç sağlamasına imkân tanıyabilir.[i]
Ancak ABD’li bir yatırımcının boru hatlarına dahil edilmesi, doğalgaz sevkiyatının yeniden başlaması için tek başına yeterli olmayabilir. Avrupa Birliği’nin (AB) enerji politikaları, Kuzey Akım’a yönelik yaptırımlar ve Rusya’nın doğalgaz tedarikindeki rolü de sürecin nasıl ilerleyebileceğini belirleyecektir. Bu koşullar, olası bir mülkiyet değişiminin Avrupa’nın enerji güvenliği açısından ne anlama geleceği sorusunu gündeme getirmektedir.
Baltık Denizi üzerinden Rusya’yı Almanya’ya bağlayan Kuzey Akım 1, 2011 yılında faaliyete geçmiş ve Avrupa’ya önemli miktarda doğalgaz taşımıştır. Aynı güzergâhtaki taşıma kapasitesini artırmak amacıyla inşa edilen Kuzey Akım 2 ise Eylül 2021 tarihinde tamamlanmış,[ii] ancak Ukrayna Savaşı’nın patlak verdiği Şubat 2022 tarihinde Almanya’nın sertifikasyon sürecini durdurması nedeniyle hiçbir zaman faaliyete geçememiştir. Eylül 2022 tarihinde boru hatlarında meydana gelen patlamalar ise büyük miktarda metan gazının sızmasına yol açarak ciddi çevresel endişeler doğurmuştur.[iii]
Kuzey Akım hatlarından hâlihazırda gaz sevkiyatı yapılmazken Avrupa’nın doğalgaz tedarik yapısı da Kuzey Akım 1’in faaliyette olduğu döneme kıyasla belirgin seviyede değişmiştir. Avrupa Komisyonu’na göre Rusya’nın Avrupa’nın Rus gazına bağımlılığını baskı aracı olarak kullanması, tedarik kaynaklarının çeşitlendirilmesinin önemini ortaya koymuştur. Rus gazının AB’nin toplam doğalgaz ithalatındaki payı 2021 yılında %45 iken 2025 yılında %12’ye gerilemiş; aynı yıl Norveç %31, ABD %26 ve Azerbaycan %4 paya sahip olmuştur. [iv]
Bu koşullarda ABD’li bir yatırımcının Kuzey Akım’a dahil olsa bile Avrupa ülkelerinin yeniden Rus gazına yönelmeye ne ölçüde istekli olacağı belirsizdir. Nitekim Almanya hükümeti Kuzey Akım’ın yeniden açılmasını istememekte ve bunun için hükümet onayı gerektiğini belirtmektedir. Polonya ve Baltık ülkeleri de Rusya’yla enerji bağlarının yeniden kurulmasına karşı çıkmaktadır.[v] Bu tutumlar, olası bir yatırım anlaşmasının Avrupa’da doğalgaz sevkiyatının yeniden başlaması için tek başına yeterli olmayacağını göstermektedir.
Avrupa’nın tutumunun yanı sıra hatların fiziksel durumu da değerlendirilmelidir. Eylül 2022 tarihinde gerçekleşen patlamalarda dört boru hattından üçü hasar görmüş, yalnızca Kuzey Akım 2’ye ait bir hat sağlam kalmıştır.[vi] Bu nedenle olası bir yeniden işletme sürecinde hangi hattın kullanılabileceği, hasarlı bölümlerin onarımının ne gerektireceği ve güvenlik değerlendirmelerinin nasıl yapılacağının açıklığa kavuşturulması gerekmektedir. Metan sızıntısının doğurduğu çevresel endişelerin de nasıl ele alındığı bu sürecin önemli parçası olarak öne çıkmaktadır. Dolayısıyla bir yatırım anlaşması sağlansa bile hatların yeniden kullanımı için gerekli fiziksel koşulların ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir.
Bunlara ek olarak, ABD’li bir yatırımcının projeye hangi koşullarda dahil olacağı mülkiyet ve kontrol sorularını gündeme getirmektedir. Kuzey Akım 1’i işleten şirketin %51’i Gazprom’a, kalan %49’u ise iki Alman, bir Hollandalı ve bir Fransız enerji şirketine aittir. Kuzey Akım 2’yi işleten şirketin tek hissedarı ise Gazprom’dur.[vii] Dolayısıyla bu farklı mülkiyet yapıları, olası bir ABD yatırımında hangi şirketten ne kadar pay devredileceği, yatırımcının hatlar üzerindeki kontrol seviyesi ve karar alma süreçlerindeki rolü konusunda mevcut ortaklar ile olası yatırımcılar arasında çıkar ve mülkiyete ilişkin sorunlar doğurabilir.
Avrupa’nın Rus gazına yeniden yönelip yönelmeyeceği belirsiz olsa da Kuzey Akım’a olası bir ABD yatırımının ekonomik ve jeopolitik gerekçeleri olabilir. Öncelikle projede pay sahibi olmak, Rus gazının Avrupa’ya sevkiyatının yeniden başlaması hâlinde ABD’li bir yatırımcıya kâr sağlayabilir. Ancak Rus gazının dönüşü, ABD’den yapılan sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) ihracatına yönelik talebi azaltabilir. Dolayısıyla yatırım belirli bir yatırımcıya kazanç sağlasa bile ABD’nin doğalgaz sektörüne aynı ölçüde yarar sağlamayabilir. İkinci olarak savaşın ardından Rusya’nın Avrupa’ya gaz sevkiyatındaki artışın engellenememesi hâlinde ABD’nin Kuzey Akım üzerinde kontrol sahibi olması Washington açısından jeopolitik bir avantaj sağlayabilir.[viii]
Bununla birlikte olası ABD’li bir yatırımcının önünde hukuki engeller de bulunmaktadır. ABD’nin Kuzey Akım 2’ye yönelik yaptırımları hâlen devam etmektedir.[ix] AB ise Kuzey Akım 1 ve Kuzey Akım 2 hatlarının tamamlanması, işletilmesi, bakımı veya kullanımıyla bağlantılı işlemleri AB operatörleri için yasaklamaktadır.[x] Dolayısıyla ABD’li bir yatırımcının Kuzey Akım’da pay sahibi olması, hatlar üzerinde kendiliğinden kontrol sağlamayacağı gibi ABD’nin yaptırımlarını da otomatik olarak ortadan kaldırmayacaktır. Böyle bir ortaklığın Washington’ın projeye yönelik jeopolitik yaklaşımını değiştirip değiştirmeyeceği de belirsizdir. Yatırımcının karar alma süreçlerinde ne kadar söz sahibi olacağı olası anlaşmanın koşullarına, yatırımın ilerlemesi ise ABD tarafında gerekli izinlerin alınıp alınmayacağına bağlı olacaktır.
Rusya ile ABD bu konularda uzlaşsa bile hatların yeniden işletilmesi AB’nin mevcut kısıtlamalarının aşılmasına ve Almanya’nın onayının alınmasına bağlı olacaktır. Almanya hükümeti hatların yeniden açılmasına karşı çıkarken Washington’ın gaz sevkiyatının yeniden başlamasına ne ölçüde destek vereceği belirsizliğini korumaya devam etmektedir.
Sonuç olarak ABD’li bir yatırımcının Kuzey Akım’a dahil olması, olası anlaşmanın koşullarına bağlı olarak yatırımcıya ticari kazanç ve karar alma süreçlerinde söz hakkı sağlayabilir, projenin mülkiyet yapısını ve ticari beklentilerini değiştirebilir. Ancak yatırımcıların savaş sonrası fırsatlara ilgisi sürerken hükümetler yaptırımları, siyasi koşulları ve enerji güvenliğini dikkate almak zorundadır. Dolayısıyla Kuzey Akım’ın geleceği, yalnızca mülkiyet ve kontrol konusunda varılacak anlaşmaya değil, Avrupa’daki hukuki ve siyasi koşulların karşılanmasına ve Rus gazına ilişkin enerji güvenliği kaygılarının giderilmesine bağlı olacaktır.
[i] John O’Donnell, Gram Slattery ve David Gauthier-Villars, “US, Russia explore gas sale to Europe amid Ukraine war, say sources”, Reuters, https://www.reuters.com/business/energy/us-russia-explore-gas-sale-europe-amid-ukraine-war-say-sources-2026-10-08/, (Erişim Tarihi: 11.10.2026).
[ii] Vladimir Soldatkin, “Russia completes Nord Stream 2 construction, gas flows yet to start”, Reuters, https://www.reuters.com/business/energy/russias-gazprom-says-it-has-completed-nord-stream-2-construction-2021-09-10/, (Erişim Tarihi: 11.10.2026).
[iii] Tine Deines, “Nord Stream”, EBSCO, https://www.ebsco.com/research-starters/social-sciences-and-humanities/nord-stream/, (Erişim Tarihi: 11.10.2026).
[iv] Directorate-General for Energy, “In focus: EU energy security explained”, European Commision, https://energy.ec.europa.eu/news/focus-eu-energy-security-explained-2026-04-20_en, (Erişim Tarihi: 11.10.2026).
[v] O’Donnell, Slattery ve Gauthier-Villars, a.g.m.
[vi] Nina Chestney ve Christoph Steitz, “Explainer: Gas pipeline Nord Stream’s long way back to Europe”, Reuters, https://www.reuters.com/business/energy/gas-pipeline-nord-streams-long-way-back-europe-2025-03-07/, (Erişim Tarihi: 11.10.2026).
[vii] Lasse Boehm, “Russia’s war on Ukraine: Implications for EU energy supply”, Epthinktank, https://epthinktank.eu/2022/03/01/russias-war-on-ukraine-implications-for-eu-energy-supply/, (Erişim Tarihi: 11.10.2026).
[viii] Sergey Vakulenko, “Could the U.S. and Russia Strike a Deal to Restart Nord Stream 2?”, Carnegie Endowment, https://carnegieendowment.org/russia-eurasia/politika/2025/04/russia-usa-europe-gas-trade, (Erişim Tarihi: 11.10.2026).
[ix] Aynı yer.
[x] “Nord Stream and Nord Stream 2 Transaction Ban”, European Commission, https://finance.ec.europa.eu/document/download/1556440f-0c75-4177-bdb3-fe1f1620b4e2_en?filename=faqs-sanctions-russia-nord-stream_en.pdf, (Erişim Tarihi: 11.10.2026).
